André Delchef

scrijheu e walon

André Delchef a skepyî a vnou å monde a Lidje li 13 di måss 1835 ey î mori li 4 di djulete 1902.

C' esteut on scrijheu e walon, foiravant di pîces di teyåte e walon.

Ouve pol walonModifier

 
Afitche do djouwaedje do «galant del siervante»

Avou Li galant del siervante, comedeye e 2 akes, i repoite li medaye d' ôr al prumire bate di scrijhaedjes del Societé d' Langue, èn an après si askepiaedje (1857). Li pîce serè djouwêye å Rweyå Teyåte di Lidje e moes d' måss 1858. Ci serè l' prumî djouwaedje d' ene pîce e walon el Beldjike, 101 ans après l' Voyaedje di Tchôfontinne djouwé a Lidje, adon principåté otonome do minme no.

Delchef sicrijha co des ôtes comedeyes, come:

  • Les deus neveus (1860)
  • Pus vî pus sot, èn ake (1863)

Pu i s' assaya å drame avou «Pålene Closson»(3 akes) (1882).[1]

On lyi doet ossu:

  • Li narene do curé d' Mwetrou (èn ake)
  • Li cuzén Cabolet (èn ake)
  • Les ptits bordjoes (3 akes, 1880)
  • Li djambe di bwès (3 akes)
  • Li cane do medcén (3 akes)

Foû do teyåye, il a ossu scrît des tchansons, paskeyes et monolokes.

Emey ses powinmes prumés ås concours SLLW: «Houbert Gofin» et «Nosse vî Peron» (cråmignon).[2]

Come ricwereu sol walon, i va fé rexhe on studia «Histoire de la littérature wallonne à Liège (1830-1880)» (1881).

Ses idêyesModifier

André Delchef est eto cnoxhou come codåneu do walon, k' i ricmandéve do leyî mori l’ walon di s’ pus bele moirt (dandjreus dins s' live di 1881).

SourdantsModifier

  1. Gilbert Georges, Foû des vîs papîs, Federåcion d' Lidje di l' UCW, 1994.
  2. Live Coppe p. 105.