Sårt (toponimeye)

(Redjiblé di Rou (toponimeye))
Disambig.svg Pol discramiaedje des årtikes avou l' mot « sårt », loukîz cial.

Wiktionary-logo.svg

Po des linwincieusès racsegnes sol mot "sårt", alez s' vey sol Wiccionaire

On sårt (on djheut eto on rou), c' est on distrîxhaedje d' on bwès u d' ene trîxhe po fé des tchamps. Et, dabôrd, des viyaedjes po des djins î dmorer.

Plake e walon "Stierlinsåt" a Fosse-li-Veye
Li mot "sårt" si voet sovint avou on diterminant a môde d' aplacaedje tîxhon
cial, avou èn addjectif

Mwaissès piceuresCandjî

On rtrouve les mots "sårt" (rifondou "-såt" cwand il est en aplacaedje tîxhon), si femrin "såte" (pus råle) et leus parints (sårtea, sårti) eshonne avou l' mot "rou" dins ene peclêye di nos d' plaeces del Walonreye. Eto dins des nos d' famile.

Les distrîxhaedjes k' ont dné ces nos d' plaece la s' ont bråmint fwait e l' Urope coûtchantrece a pårti do XIIIinme sieke. Li tecnike a continouwé disk' eviè 1940 dins çou k' on loméve li sårtaedje (espwataedje des virêyes les deus ans ki shuvèt les manêyes). Mins adon, les bwès dmorént bwès.

Les Walons k' ont distrîxhné el Wisconsene si lomént des setleus.

EtimolodjeyeCandjî

"Sårt" est l' mot latén. Li mot tîxhon est "rou". E-n aplacaedje tîxhon, "sårt" a stî rfondou "-såt". [1]

Istwere do distrîxhaedjeCandjî

Cwand les erûlès teres ont divnou trop råles po nouri les djins, aprume a cmincî do 13inme sieke, il a bén falou rwangnî des teres so les bwès.

Po distrîxhî, gn aveut cobén on martchî d' fwait inte on moustî et on signeur. L' abeye ahessive li signeur del mwin d' ouve des moennes. Li signeur dinéve li tere, mins dveut payî l' eglijhe ki, come di djusse, serè å mitan do viyaedje.

Viyaedjes et hamteasCandjî

rouCandjî

sårtCandjî

-såtCandjî

HamteasCandjî

Nos d' plaece avou «sårt»Candjî

 
Plake eviè l' Sårt-dilé-l'-Tchestea

tot seuCandjî

avou on no d' djinCandjî

Aplacaedje ordinaireCandjî

 
Aplacaedje ordinaire (

Aplacaedje tîxhonCandjî

 
aplacaedje tîxhon

avou èn ôte diterminantCandjî

Nos d' plaece avou «rou»Candjî

tot seuCandjî

avou on no d' djinCandjî

Aplacaedje laténCandjî

Aplacaedje tîxhonCandjî

Avou èn ôte diterminantCandjî

come diterminantCandjî

Nos d' plaece avou «såte»Candjî

Nos d' plaece avou «sårtea»Candjî

  • Wahå: å Sårtea (au Saurtê)
  • Nåwinne: Li Sårtea (Li Saurtê, F. Sartai)
  • Bayamont: li Gon des Sårteas (lë Gon des saurtês)

Nos d' plaece avou «sårti»Candjî

AléreCandjî

Martine Willems Le vocabulaire du défrichement dans la toponymie wallonne. Bibliothèque de la Faculté de Philosophie et Lettres de l'Université de Liège - Fascicule CCLXVI, 1997, 2 volumes (421 p. / 285 p.).

Foû del WalonreyeCandjî

  • e France: viyaedjes k' on lome "Les Essarts"
  • el Flande: viyaedjes k' on lome "Rhode" (Sint-Genesius-Rhode, Li Rou-Sint-Djniesse)
  • e l' Almagne: viyaedjes ki s' lomnut "Rötchen" come Reutxhene.

SourdantCandjî

  1. Si l’ mot di dvant a ene voyale å coron, gn årè on scrijha -ss- (Crabussåt). Mins nén après ene voyale naziåle (Marinsåt).